Ολοκληρώθηκε άλλο ένα συνέδριο του Νέου Παιδαγωγού, με αθρόα προσέλευση και αδιαμφισβήτητη επιτυχία. Το γεγονός δεν μας εκπλήσσει.

Καθώς όμως, κάθε τι και δη ένα εκπαιδευτικό γεγονός, έχει υποχρεωτικά και αναντίρρητα πολιτική διάσταση, ας μου επιτραπεί να αναπλαισιώσουμε τη δράση, ανοίγοντας το πλάνο στην ευρύτερη επικαιρότητα που την υποδέχεται. Και αυτή δεν είναι άλλη από την αμείλικτη πραγματικότητα ανθρώπων που πάσχουν, «προσώπων καραβιών που κατοικούν τη ζωή μας», αν μου επιτρέπεται η ελαφριά παραφθορά της φράσης του ποιητή, που τη διατύπωσε, έχοντας κατά νου τους ξεριζωμένους μιας άλλης εποχής.

Εν όψει των προκλήσεων της εποχής μας λοιπόν, που μας φέρνουν αντιμέτωπους με μια αμείλικτη και πρωτόγνωρη γενικευμένη κρίση, οικονομική, κοινωνική, πολιτισμική και ηθική, το μεγάλο και αγωνιώδες «γιατί» της εκπαίδευσης παραμένει πιο καίριο και ζωτικό από ποτέ. Αναζητώντας μια καταστατική αρχή, έναν ιδρυτικό μύθο που να υποστηρίζει τις παιδαγωγικές μας αναζητήσεις και συναθροίσεις, πέρα από την καλώς νοούμενη «επαγγελματική μεροληψία» που κάποιες φορές συσκοτίζει το ευρύτερο κάδρο και μας οδηγεί σε ομφαλοσκοπικά εγχειρήματα, η τοποθέτηση του παρόντος συνεδρίου στο προοπτικό βάθος των εξελίξεων, μπορεί να δώσει την απάντηση.

Στην εναρκτήρια ομιλία του 1ου συνεδρίου του Νέου Παιδαγωγού, τον Μάιο του 2014,  είχα θίξει την ανάγκη μιας εκ νέου νοηματοδότησης της εκπαιδευτικής πράξης, με προϋπόθεση την αυτοκριτική και την επίδειξη αντανακλαστικών απέναντι στις διαρκώς μεταβαλλόμενες παραμέτρους του τόπου, του πολιτισμικού περιβάλλοντος, των οικονομικών συνθηκών και της ταυτότητας.

Περιτρέχοντας κανείς τα περιεχόμενα του συνεδρίου που μόλις ολοκληρώθηκε, έχω την αίσθηση ότι είναι πλέον διακριτό πως έχει αρχίσει να σχηματίζεται μια νέα πραγματικότητα στο εκπαιδευτικό μας τοπίο, η οποία επιτρέπει την -έστω και συγκρατημένη- αισιοδοξία.

Ο προβληματισμός που εκτείνεται σε ένα ολοένα και διευρυνόμενο φάσμα θεματικών, οι οποίες αγγίζουν και εμβαθύνουν σε ουσιαστικά ζητούμενα της εκπαίδευσης, δημιουργεί από μόνος του μια κινητικότητα που μετατοπίζει το κέντρο βάρους από την κοινότοπη πληροφορία στην κριτική της διερεύνηση και την ουσιαστική γνώση, διαρρηγνύοντας έτσι ψευδεπίγραφες βεβαιότητες του παρελθόντος και χαράζοντας μια νέα τροχιά στο εκπαιδευτικό μας γίγνεσθαι.

Έχοντας προ πολλού κλονιστεί η ασφάλεια της μοναδικής αλήθειας της όποιας σχολικής γνώσης και το πρόσχημα της ιδεολογικής της ουδετερότητας, ο Νέος Παιδαγωγός, αμφισβητώντας, ελέγχοντας και ερευνώντας, παράγει νέα γνώση, μέσα από το πρίσμα των πιο σύγχρονων θεωρητικών προσεγγίσεων, αλλά και υπό το καθεστώς των επιτακτικών αναγκών της εκπαιδευτικής κοινότητας και της ευρύτερης κοινωνίας, που τελεί υπό συνεχή αναδιαμόρφωση.

Θέματα που, σε ένα όχι πολύ μακρινό παρελθόν, δεν απασχολούσαν καν την εκπαιδευτική κοινότητα, τίθενται τώρα στο επίκεντρο της παιδαγωγικής αναζήτησης. Διαθεματικότητα, διά βίου εκπαίδευση, διερευνητική, ανακαλυπτική, βιωματική μάθηση, νέοι γραμματισμοί, εκπαίδευση κοινωνικά ευαίσθητων ομάδων και διαφοροποιημένη διδασκαλία, αξιοποίηση των Τ.Π.Ε., διαπολιτισμική εκπαίδευση και παιδαγωγική της ειρήνης, θέματα διαπροσωπικών σχέσεων, διαχείρισης συγκρούσεων, σχολικής κουλτούρας και ηγεσίας, ανάδειξη του ρόλου των τεχνών, αποτύπωση απόψεων και στάσεων της μαθητικής κοινότητας και τόσα άλλα που αποτελούσαν σχεδόν μέχρι πρότινος ταμπού, προσκηνιοποιούνται και σκιαγραφούν το νέο προφίλ του Νέου παιδαγωγού.

Νικώντας τους φύσει ομοιοστατικούς μηχανισμούς του εκπαιδευτικού «οργανισμού», η φωνή του νέου παιδαγωγού γίνεται η εσωτερική ώθηση που γκρεμίζει το «ιεροποιημένο» τι της γνώσης, και στη θέση του υψώνει το «πώς» και το «γιατί» του, δοκιμάζοντας την ανθεκτικότητα του εκπαιδευτικού μας συστήματος, με σκοπό να το βελτιώσει.

Μέσα από τον επιστημονικό διάλογο που αναπτύχθηκε αυτές τις μέρες, αναδείχθηκε ως κυρίαρχη τάση και κοινός παρονομαστής, η αίσθηση της ευθύνης που όλοι μας φέρουμε στη διαμόρφωση των ταυτοτήτων των μαθητών μας ως μελλοντικών πολιτών και η ανάγκη καλλιέργειας της κριτικής τους ικανότητας, αλλά και της ευαισθητοποίησής τους απέναντι στην πραγματικότητα.

Μπροστά στις ραγδαίες εξελίξεις, που δημιουργούν συνθήκες αποσταθεροποίησης και ανασφάλειας, εισακούμε και ανταποκρινόμαστε με ειλικρινές μέλημα στις ανάγκες και τις ανησυχίες των μαθητών μας, προσπαθώντας να τους τονώσουμε την πίστη τους στο όραμα για μια καλύτερη ζωή.

Οι προβληματισμοί μας απο-σχολειοποιούν τη σχολική κοινότητα και την εντάσσουν σε πλατιά κοινωνικά, συμμετοχικά δίκτυα, προωθώντας μια εναλλακτική αντίληψη για την εκπαίδευση και τη μάθηση, με έμφαση στην ενεργό πολιτότητα. Δημιουργώντας περιβάλλοντα διεπαφής μεταξύ σχολείου και κοινότητας, ενθαρρύνοντας την κοινωνική εμπλοκή, τον εθελοντισμό και τον ακτιβισμό, δίνουμε στο σχολείο την απαραίτητη εξωστρέφεια που μπορεί να συμβάλει στην ευημερία της κοινωνίας.

Χτίζουμε γέφυρες ανθρωπιάς και επικοινωνίας, συζητώντας για όσα απασχολούν τους μαθητές μας, χωρίς προκαταλήψεις και προσωπικά πάθη. Επιδιώκουμε να ενσωματώσουμε στην καθημερινή μας πράξη, μέσα από το παράδειγμα, τις αξίες της ισότητας, της αλληλεγγύης και της κοινωνικής δικαιοσύνης, αναγνωρίζοντας ίσα δικαιώματα σε όλους τους μαθητές μας, πέρα από φύλο, τάξη, φυλή ή εθνικότητα.

Διαφεύγοντας από τα στεγανά της εγκυκλίου ύλης, της ορθόδοξης μεθοδολογίας και των προαπαιτούμενων των εξετάσεων, διδάσκουμε απενοχοποιώντας τη δημιουργικότητα και έχοντας πάντα κατά νου τη βιωμένη πραγματικότητα και το γεγονός ότι διαπλάθουμε ψυχές.

Προσδίδοντας στη διδασκαλία μας μια κοινωνικά ευαισθητοποιημένη προοπτική και μεταφέροντας στην διδακτική μας πράξη όλα όσα μοιραστήκαμε σε αυτό το συνέδριο, ελπίζω βάσιμα ότι μπορούμε να προκαλέσουμε έναν άνεμο ανανέωσης και αναδημιουργίας. Έναν άνεμο που θα δυναμώνει σταδιακά και φυσώντας από κάτω προς τα πάνω, θα φέρει αλλαγές προς το καλύτερο, όχι μόνο στην εκπαίδευση αλλά και στις ζωές μας.

Παρά τα όσα έχουμε καταφέρει όμως, μένει ακόμα πολύς δρόμος. Κλείνοντας λοιπόν, -πάλι με δάνειο λόγο- θα επικαλεστώ άλλη μια σκέψη του ποιητή, σύμφωνα με την οποία ο Οιδίπους αποκρινόμενος στο αίνιγμα της Σφίγγας: άνθρωπος, κατάφερε να τη «χαλάσει» Κι αν έχουμε ακόμα πολλά τέρατα να καταστρέψουμε, εμείς ως παιδαγωγοί δεν θα κουραστούμε να προσπαθούμε.

 Για την Οργανωτική Επιτροπή
Μουλά Ευαγγελία, Εκπαιδευτικός Π.Ε.02, Διδάκτορας Παιδικής Λογοτεχνίας, Υπεύθυνη Σχολικών Δραστηριοτήτων Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Δωδεκανήσου
Αθήνα, 17 Απριλίου 2016

 

0 Σχόλια

Άφησε ένα σχόλιο

©2017 Eikonografies.com - Community & Media Όροι χρήσης | Cookies | Επικοινωνία | Design and Development by Studio el Greco

Κοινοποιήσεις
ή

Συνδεθείτε με τα στοιχεία σας

ή    

Ξεχάσατε τα στοιχεία σας;

ή

Create Account